Russiýanyň Uzak Gündogarynda güýçli ýer titremeden soň Ýuwaş ummanyň kenarlaryna sunami tolkunlary urdy
30-njy iýulda Russiýanyň Kamçatka ýarymadasynyň kenarynda güýçli ýer titreme boldy. Bu tebigy hadysa Ýuwaş ummanyň dürli kenarlarynda uly göwrümli sunami tolkunlaryny döretdi, giň gerimli ewakuasiýalar geçirildi we adatdan daşary ýagdaýlar yglan edildi.
Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Geofizika gullugynyň maglumatyna görä, ýer titreme Petropawlowsk-Kamçatski şäherinden 119 kilometr günorta-gündogarda, ýer ýüzüne ýakyn çuňlukda, ýagny 19.3 kilometr çuňlukda ýüze çykdy. Bu ýer titreme 1952-nji ýyldan bäri sebitiň taryhyndaky iň güýçli seýsmiki hadysa boldy we onuň güýji 8.8 magnituda ýetdi.
Sarsgynlar tutuş Kamçatka we Kuril adalarynda duýuldy. Şaýatlar ýer ýüzüniň güýçli titrändigini we ýerli ýaşaýjylaryň howsala düşüp köçelere çykandyklaryny gürrüň berdiler. Başky ýer titremeden soň magnitudasy 6.9 bala ýetýän has güýçli titreme bilen birlikde, jemi 30-dan gowrak ýersarsgyny boldy.
Tebigy hadysanyň täsiri Russiýadan has uzaklarda hem duýuldy. Sunami howpy barada duýduryşlar Galapagos adalaryndan başlap, Amerikanyň Ýuwaş ummanyň kenarlarynyň ählisine berildi.
Ýer titremesi sunami tolkunlarynyň döremegine getirip, Russiýanyň Sahalin sebitindäki Sewero-Kurilsk şäheriniň kenar ýakalaryny örtdi.
Sahalin sebitiniň gubernatory Waleriý Limarenko, sunami sebäpli heläk bolanlaryň ýokdugyny we ýaşaýyş jaýlarynyň köpüsiniň abat galandygyny aýtdy.
Şeýle-de bolsa, Kamçatkanyň Saglygy goraýyş ministri Oleg Melnikow, birnäçe adamyň ýaralanandygyny, ýöne agyr şikes alanlaryň ýokdugyny tassyklady.
Sunami duýduryşlary Alýaskada, Gawaýide, Kaliforniýada, Oregonda we Ýaponiýada köp sanly adamyň ewakuasiýa edilmegine sebäp boldy. Ýaponiýanyň kenar ýakalaryna birnäçe kit taşlandy we kän uly bolmadyk suw joşgunlary emele geldi. Gawaýiniň käbir ýerlerinde sunami tolkunlarynyň beýikligi 1.8 metre çenli ýetdi.
Ýer titreme Kamçatka sebitiniň dünýäniň iň aktiw seýsmiki zolaklarynyň biri bolan “Ýuwaş ummanyň ot halkasynyň” içinde ýerleşýändigini ýene-de bir gezek ýatlatdy. Bu zolakda tektoniki hereketler sebäpli ýygy-ýygydan güýçli ýer titremeler we wulkan hereketleri bolup geçýär.
Sebitiň dikeldiş işleri dowam edýär, alymlar öňümizdäki günlerde goşmaça titremeleriň bolup biljekdigini duýdurýarlar. Tebigy betbagtçylygyň uzak möhletli täsirleri, şol sanda ýerli ekosistemanyň mümkin bolan üýtgeşmeleri we zyýan çeken jemgyýetlere dowamly kömek bermegiň zerurlygy hem aladalary artdyrýar.