АҚШ Гренландиядаги объектлар ҳақида “яширинча” ахборот излаган...
Даниянинг Berlingske газетаси даъво қилишича, 2025 йилда Қўшма Штатлар Гренландиядаги инфратузилма, шу жумладан муҳим ҳарбий инфратузилма ҳақида маълумот тўплашга норасмий тарзда уринган. Эътиборли жиҳати — нашр бу жараён Копенгагеннинг расмий иштироки ва одатий дипломатик-ҳарбий алоқаларни четлаб ўтган ҳолда кечганини ёзади.
Нашрга кўра, америкалик амалдорлар оролдаги даниялик ҳамкасбларини ҳарбий объектлар, портлар ва авиабазаларга доир маълумотларни очиқлашга ундашга ҳаракат қилган. Berlingske бу хулосага Дания Мудофаа вазирлигидан олинган, миллий хавфсизлик нуқтаи назаридан кучли таҳрирланган (кескин қисқартирилган) ҳужжатлар асосида келганини таъкидлайди.
Муҳим нуқта: газетанинг талқинига кўра, бундай маълумотлар АҚШ учун Гренландия бўйича эҳтимолий ҳарбий сценарийларни — жумладан оролга “аралашув” ёки куч ишлатиш вариантларини — режалаштиришда қўл келиши мумкин. Яъни, Berlingske буни “олдиндан майдонни ўрганиш” сифатида баҳолаяпти.
Бу мавзу кейинги ойлар учун ҳам сезиларли сигнал: Арктика атрофида рақобат кучайгани сари (логистика, портлар, аэродромлар, базалар — ҳаммаси стратегик ресурс), ҳар бир “оддий маълумот сўрови” ҳам геосиёсий даражада шовқинга айланиши мумкин. Европа расмийлари ҳам Гренландия атрофидаги кескинлик НАТO муносабатларига жиддий зарба бўлиши мумкинлигини очиқ айтмоқда.
Хулоса оддий: Гренландия мавзуси энди “харитадаги музли орол” эмас — катта ўйинчилар учун катта тугун. Бугун ахборот учун тортишув бўлса, эртага дипломатия, хавфсизлик ва иттифоқчилик бўйича катта саволлар чиқади.