Περνώντας στην επόμενη ημέρα: η σημασία της πρόληψης
Η υπερχρέωση έγινε η καθημερινότητα φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων κατά τη διάρκεια της υπερδεκαετούς κρίσης που βίωσε η χώρα μας. Είναι ενδεικτικό ότι από το 2015 έως το 2019 στις τράπεζες είχαμε σχεδόν τον μισό δανεισμό μη εξυπηρετούμενο και στο Δημόσιο συσσώρευση ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Ευτυχώς είναι γεγονός ότι η χώρα άλλαξε σελίδα. Στο πλαίσιο αυτό, πέρα από τις πολιτικές για την αντιμετώπιση του ληξιπρόθεσμου ιδιωτικού χρέους που ακόμη είναι συσσωρευμένο και δεν αφήνει πολίτες και επιχειρήσεις να προχωρήσουν στην επόμενη μέρα, είναι και η εφαρμογή προληπτικών μέτρων και δράσεων προς αποφυγή ανάλογων δυσμενώνσυνθηκών. Στην «υπηρεσία» αυτού του στόχου σχηματίζονται δύο βασικοί πυλώνες: τα εργαλεία πρόληψης και η οικονομική παιδεία.
Στον πρώτο άξονα, το ΤΑΑ αποτέλεσε τη βασική πηγή χρηματοδότησης σημαντικών εργαλείων στον τομέα της πρόληψης: το μητρώο παρακολούθησης ιδιωτικού χρέους, το πληροφοριακό σύστημα πιστοληπτικής αξιολόγησης, η έγκαιρη προειδοποίηση αλλά και το κεντρικό μητρώο πιστώσεων που τέθηκε πρόσφατα σε λειτουργία είναι τα έργα που μας βοηθούν να αποφεύγουμε ή να αντιμετωπίζουμε έγκαιρα τέτοιους κινδύνους.
Το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεωνσυμβάλλει στην ενίσχυση της χρημα[1]τοδότησης της πραγματικής οικονομί[1]ας από το ελληνικό χρηματοπιστωτικό σύστημα και στη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.
Εκκίνησε τη λειτουργία του πριν από λίγες ημέρες από την Τράπεζα της Ελλάδος και καταγράφει σε αναλυτική βάση το ιστορικό πληρωμών, τα είδη των παρεχόμενων εξασφαλίσεων και κάθε άλλη πληροφορία-στοιχείο που σχετίζεται με κάθε μορφής πίστωση προς φυσικά ή νομικά πρόσωπα από πιστωτικά και εν γένει χρηματοδοτικά ιδρύματα, παρέχοντας στον αιτούντα ή σε τρίτους (με τη συναίνεσή του) σχετικές εκθέσεις. Το Πληροφοριακό
Σύστημα Πιστοληπτικής Αξιολόγησης θα συλλέγει δεδομένα οικονομικής συμπεριφοράς από φορείς του δημόσιου τομέα και μια ενιαία κλίμακα αξιολόγησης για την παραγωγή και χορήγηση πιστοληπτικής βαθμολόγησης («σκορ») σε φυσικά και νομικά πρόσωπα σε σχέση με τις οφειλές τους προς το Δημόσιο.
Σημαντικό να αναφερθεί ότι θα διαλειτουργεί και με τον «Τειρεσία» προκειμένου να είναι σε θέση να παράγει ενιαίο πιστοληπτικό σκορ που θα αποτυπώνει την πλήρη εικόνα της πιστοληπτικής συμπεριφοράς του αιτούντος. Τέλος, το Μητρώο Παρακολούθησης Ιδιωτικού Χρέους θα διαλειτουργεί με όλα τα υφιστάμενα συστήματα και θα συλλέγει ανωνυμοποιημένες πληροφορίες, με στόχο να χαρτογραφηθεί το υψηλότερο δυνατό ποσοστό του μη εξυπηρετούμενου ιδιωτικούχρέους.
Τέλος, ο μηχανισμός έγκαιρης προειδοποίησης, με τον οποίο κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο θα μπορεί να λαμβάνει μέσω αυτο-αξιολόγησης την πληροφορία για το επίπεδο ρίσκου στο οποίο βρίσκεται, με βάση το ενεργητικό και το παθητικό του. Με τις ανωτέρω ενέργειες, καταρτίστηκε για τη χώρα μια μόνιμη και ολιστική πολιτική για την καταπολέμηση της υπερχρέωσης και τη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας.
Ωστόσο, το πλέον σημαντικό εργαλείο στη φαρέτρα μιας χώρας είναι η οικονομική παι[1]δεία και εκπαίδευση των πολιτών της. Εχουν γίνει τα τελευταία χρόνια σημαντικά βήματα στην αποκατάσταση της κουλτούρας πληρωμών, στην οποία παρατηρήθηκαν κατά το παρελθόν αδυναμίες, λόγω τόσο των οικονομικών δυσκολιών που αντιμετώπισε η κοινωνία όσο και των χρόνιων παθογενειών.
Στη χρονική αυτή στιγμή που η Ελλάδα βρίσκεταισε ανοδική πορεία, η Εθνική Στρατηγική Χρηματοοικονομικού Εγγραμματισμού αποτελεί τον δεύτερο άξονα στρατηγικής. Η γνώση καθώς και η εγκαθίδρυση μιας νέας νοοτροπίας και προσέγγισης στον τρόπο που γίνονται η λήψη οικονομικών αποφάσεων και η διαχείριση των οικονομικών από πολίτες και επιχειρήσεις, με κατανόηση των εννοιών και των κινδύνων, η ψηφιακή εξέλιξη, η ορθή αναζήτηση της πληροφορίας και των καναλιών εξυπηρέτησης είναι μια πρόκληση και απαιτεί συνεχή και χρόνια δουλειά, είναι όμως και ο πιο ασφαλής τρόπος για τη σταθερή ευημερία.