Σκάνδαλο ΟΠΕΚΑ: Ξετυλίγεται το κουβάρι των επιδομάτων – μαϊμού
Σε εξέλιξη βρίσκεται η εισαγγελική έρευνα για την αναζήτηση ποινικών ευθυνών στο νέο σκάνδαλο με τα επιδόματα – μαϊμού του ΟΠΕΚΑ, ύψους τουλάχιστον 1,8 εκατ. ευρώ, μετά τον έλεγχο της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας και τον εντοπισμό σωρείας παραβάσεων.
Ολα ξεκίνησαν όταν η Ανεξάρτητη Αρχή διενήργησε συστημικό έλεγχο στον ΟΠΕΚΑ τα έτη 2024-2025 με περίοδο ελέγχου από τις 10-1-2020 έως τις 31-12-2022 σχετικά με τη νομιμότητα έκδοσης αποφάσεων χορήγησης επιδόματος κοινωνικής αλληλεγγύης. Αφορμή για τον έλεγχο της Αρχής ήταν ο έκτακτος εσωτερικός έλεγχος που διενήργησε ήδη από τον Νοέμβριο του 2023 ο ίδιος ο ΟΠΕΚΑ και οδήγησε στα ευρήματα για παράτυπες εγκρίσεις επιδομάτων κοινωνικής αλληλεγγύης την περίοδο 2020-2022. Από τον έλεγχο που πραγματοποίησε η Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου του Οργανισμού προέκυψαν ενδείξεις σοβαρών αποκλίσεων από τις προβλεπόμενες διαδικασίες, μεταξύ άλλων αιτήσεις χωρίς αριθμό πρωτοκόλλου, ελλιπή ή ανυπόγραφα δικαιολογητικά και περιπτώσεις που δεν πληρούσαν τα νόμιμα κριτήρια χορήγησης της παροχής.
Οι εμπλεκόμενοι υπάλληλοι
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Οργανισμού, στις 13 και 16 Νοεμβρίου 2023 υποβλήθηκαν στον διοικητή του ΟΠΕΚΑ – που τότε ήταν ο σημερινός γενικός γραμματέας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής Κωνσταντίνος Γλουμής – αναφορές από την αρμόδια υπηρεσία για παρατυπίες. Βάσει των αναφορών, εντοπίστηκαν στο φυσικό αρχείο αιτήσεων για το επίδομα κοινωνικής αλληλεγγύης ανασφάλιστων υπερηλίκων εμβόλιμοι φάκελοι «εκτός σειράς» και πρωτοκόλλου, καθώς και χειρόγραφες αιτήσεις που δεν είχαν καταχωριστεί στο πληροφοριακό σύστημα. Βάσει πληροφοριών, πρώην προϊσταμένη – που φέρεται να είναι πρώην κομματικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ –, ακόμη και κατόπιν της απόσπασής της σε υπηρεσία εκτός του ΟΠΕΚΑ, εισήγαγε και επιχείρησε παράτυπη έγκριση αιτήσεων στην υπηρεσία.
Παράλληλα, όπως έδειξε ο εσωτερικός έλεγχος του Οργανισμού, κατά τη διάρκεια της θητείας δύο προϊσταμένων του σχετικού με τη χορήγηση του επιδόματος τμήματος, επιτρεπόταν η προσέλευση στην Κεντρική Υπηρεσία του ΟΠΕΚΑ προσώπων (όχι αιτούντων), οι οποίοι φαίνεται ότι προσκόμιζαν, εκτός της θεσμοθετημένης διαδικασίας, αιτήσεις για χορήγηση του επιδόματος. Μετά τις καταγγελίες του 2023, ο ΟΠΕΚΑ προχώρησε άμεσα στη διακοπή της παράνομης δράσης των εμπλεκόμενων υπαλλήλων και ζήτησε τη συνδρομή της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας για την πλήρη και ενδελεχή διερεύνηση της υπόθεσης, ώστε να διαβιβαστεί ολοκληρωμένος φάκελος στη Δικαιοσύνη.
Αξίζει να σημειωθεί πως η Εθνική Αρχή Διαφάνειας ήλεγξε 372 φακέλους αιτήσεων χορήγησης επιδόματος, από τους οποίους προέκυψε πλήθος παραβάσεων του θεσμικού πλαισίου. Μάλιστα, εντοπίστηκαν περιπτώσεις κατά τις οποίες δεν τηρήθηκε η θεσμοθετημένη διαδικασία υποβολής αιτήσεων, ούτε ο χειρισμός των αιτήσεων με χρονολογική σειρά, ενώ εγκρίθηκαν αιτήσεις παρά τις ελλείψεις σε υποβληθέντα δικαιολογητικά ή τη μη πλήρωση κριτηρίων (π.χ. συμπλήρωση ορίου ηλικίας). Σε κάποιες περιπτώσεις το επίδομα αποδόθηκε νωρίτερα από ό,τι έπρεπε και άρα για μεγαλύτερο διάστημα από αυτό που δικαιούνταν οι εκάστοτε αιτούντες.
Σε αναζήτηση των παράνομων επιδοτήσεων
Είναι ενδεικτικό πως από τον δειγματοληπτικό έλεγχο 178 εγκριτικών αποφάσεων το ύψος του αχρεωστήτως καταβληθέντος ποσού υπολογίστηκε σε 723.480 ευρώ, ενώ από τον επανέλεγχο 76 εγκριτικών αποφάσεων, που είχε ήδη εξετάσει και το κλιμάκιο εσωτερικού ελέγχου του ΟΠΕΚΑ, το ύψος του αχρεωστήτως καταβληθέντος ποσού υπολογίστηκε σε 895.554 ευρώ. Στο μεταξύ, από τον έλεγχο 27 φακέλων αιτούντων, για τους οποίους η ΗΔΙΚΑ ΑΕ είχε εντοπίσει ασυμφωνία μεταξύ των καταχωρισμένων ημερομηνιών γέννησης και των Αριθμών Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης (ΑΜΚΑ), προέκυψαν περιπτώσεις για αχρεωστήτως καταβληθέντα ύψους 60.650 ευρώ.
Από εδώ και πέρα, σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΟΠΕΚΑ, ο Οργανισμός ξεκινά τις διαδικασίες για την αναζήτηση των τυχόν αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, με στόχο την πλήρη αποκατάσταση κάθε ζημίας εις βάρος του Δημοσίου. Ετσι, αφήνεται ανοιχτό το ενδεχόμενο να ζητηθούν τα χρήματα από τους «δικαιούχους» που παράτυπα είχαν λάβει τα επιδόματα. Παράλληλα, έχει ήδη δρομολογηθεί ο πειθαρχικός έλεγχος των εμπλεκόμενων υπαλλήλων, με την παραπομπή των σχετικών υποθέσεων στο αρμόδιο πειθαρχικό συμβούλιο.