Πόλεμος και ειρήνη
«Χάμπουργκερ για όλους!», έταξε ο Ντόναλντ Τραμπ στους ενθουσιασμένους πελάτες του εστιατορίου Whataburger στο Κόρπους Κρίστι του Τέξας. Λίγο πριν, ο αμερικανός πρόεδρος είχε απευθύνει ομιλία στο λιμάνι της πόλης, συνοδευόταν μάλιστα από τον γνωστό ηθοποιό Ντένις Κουέιντ. Λίγο μετά, ο 47ος κατά σειρά πρόεδρος των ΗΠΑ αποχώρησε από το μπεργκεράδικο κρατώντας στα χέρια μια σακούλα με την παραγγελία υπ’ αριθμόν 47. Ηταν 5:30 το απόγευμα, Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου. Εννέα ώρες αργότερα, μέσα στη νύχτα, ο Τραμπ επρόκειτο να ανακοινώσει πως είχε διατάξει την έναρξη μιας μεγάλης επίθεσης εναντίον του Ιράν. Θα περίμενε κανείς να το κάνει από τον Λευκό Οίκο, από το Οβάλ Γραφείο, όπως προστάζει η αμερικανική πολιτική παράδοση όταν πρόκειται για κάτι τόσο σοβαρό όσο ο πόλεμος. Αλλά όχι.
Το βράδυ της Παρασκευής, ο Ντόναλντ Τραμπ έφτασε στο Παλμ Μπιτς της Φλόριντα με προορισμό το Μαρ-α-Λάγκο, την ιδιωτική του λέσχη και κατοικία – εκεί περνάει άλλωστε δύο στα τρία Σαββατοκύριακα από τις αρχές της θητείας του, πρωτίστως παίζοντας γκολφ. Αρχικά, έκανε ένα πέρασμα από την αίθουσα χορού, όπου κυρίες με τουαλέτες και κύριοι με σμόκιν έδιναν το «παρών» σε ένα ακόμα «φιλανθρωπικό γκαλά». Χόρεψε μάλιστα λίγο στους ρυθμούς του «YMCA» καθώς και του ακόμα πιο αγαπημένου μεταξύ των MAGA «God Bless the USA». «USA, USA!», φώναζαν ρυθμικά οι συγκεντρωμένοι. «Καλή διασκέδαση σε όλους», τους απάντησε στον ίδιο τόνο ο Τραμπ. «Πρέπει να πάω να δουλέψω».
Δεν χρειάστηκε να απομακρυνθεί πολύ. Πέρα από τις επιχρυσωμένες πόρτες, έπειτα από πολλαπλά επίπεδα ασφαλείας, πίσω από βαριές, μαύρες κουρτίνες, είχαν ήδη συγκεντρωθεί, έτοιμοι για μια μακρά νύχτα, οι κορυφαίοι αξιωματούχοι εθνικής ασφάλειας της χώρας – ο διευθυντής της CIA, ο υπουργός Εξωτερικών και ο υπουργός Αμυνας είχαν φτάσει διακριτικά, απαρατήρητοι από το πλήθος που απολάμβανε κοκτέιλ δίπλα στην πισίνα. Το ίδιο και ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου, στεκόταν μπροστά σε έναν χάρτη της Μέσης Ανατολής με σημειωμένες τις θέσεις των αμερικανικών δυνάμεων και εγκαταστάσεων, αλλά και τους ιρανικούς στόχους, στημένο σε καβαλέτο. Ο χώρος λειτουργούσε ήδη σαν αυτοσχέδια «Αίθουσα Επιχειρήσεων». Και δεν ήταν η πρώτη φορά.
Στο Μαρ-α-Λάγκο βρισκόταν ο Τραμπ όταν οι ΗΠΑ ξεκίνησαν, τον περασμένο Μάρτιο, μια αεροπορική εκστρατεία κατά των Χούθι στην Υεμένη, είχε μόλις ολοκληρώσει μια παρτίδα γκολφ όταν παρακολούθησε τις πρώτες βολές στις οθόνες. Εκεί βρισκόταν και την ημέρα των Χριστουγέννων, όταν εκτοξεύτηκαν αμερικανικοί Tomahawk εναντίον στρατοπέδων του ISIS στη Νιγηρία. Εκεί και στις 3 Ιανουαρίου, ενώ εξελισσόταν η επιχείρηση για τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο στο Καράκας.
Εννοείται πως η χρήση του Μαρ-α-Λάγκο για την επίβλεψη στρατιωτικών επιχειρήσεων προκαλεί πάντα ανησυχία στους επαγγελματίες της εθνικής ασφάλειας. Η συνύπαρξη των επισκεπτών του κλαμπ με τα πλέον ευαίσθητα εθνικά μυστικά δημιουργεί νευρικότητα σε πολλούς. Η Secret Service ελέγχει βέβαια τους προσκεκλημένους πριν από την είσοδό τους, αλλά δεν καθορίζει ποιος μπορεί να έχει πρόσβαση στη λέσχη. Και αυτό έχει οδηγήσει, σύμφωνα με το CNN, σε στιγμές που δύσκολα ξεχνιούνται. Κατά τις πρώτες εβδομάδες της πρώτης του θητείας, αμέσως μετά την εκτόξευση πυραύλου από τη Βόρεια Κορέα, ο Τραμπ βρέθηκε να συσκέπτεται στο αίθριο με τον τότε πρωθυπουργό της Ιαπωνίας, Σίνζο Αμπε, ενώ έτρωγαν αμφότεροι σαλάτα. Οι επισκέπτες παρακολουθούσαν, άκουγαν τους δύο άνδρες να συζητούν πώς θα αντιδρούσαν και πόσταραν φωτογραφίες της σκηνής στα σόσιαλ μίντια.
Να δεχθούμε όμως πως έκτοτε έχουν θεσπιστεί αυστηρότεροι κανόνες για τους επισκέπτες που βγάζουν φωτογραφίες, και πως ο επικοινωνιακός εξοπλισμός του κλαμπ για τις απόρρητες συνομιλίες έχει επεκταθεί και ενισχυθεί, εν μέρει μέσω της συνεχούς χρήσης του. Να δεχθούμε επίσης πως ο αμερικανός πρόεδρος επέλεξε να περάσει το Σαββατοκύριακο στο Μαρ-α-Λάγκο ώστε να αποπροσανατολίσει και να αιφνιδιάσει τους Ιρανούς, συντονίζοντας από εκεί τα πρώτα κύματα επιθέσεων. Τι άλλο όμως πέρα από περιφρόνηση προς τους θεσμούς, και τον αμερικανικό λαό, μπορεί να προδίδει το γεγονός ότι όλο το Σαββατοκύριακο, οι Αμερικανοί είδαν απλώς μερικές φωτογραφίες και δύο βιντεοσκοπημένα μηνύματα του Τραμπ, ούτε ζωντανό διάγγελμα, ούτε συνέντευξη Τύπου; Και αλήθεια τώρα, πόση σοβαρότητα μπορεί περιμένει κανείς από έναν ηγέτη που δεν σκέφτηκε καν να αλλάξει τα σχέδιά του για το βράδυ του Σαββάτου, ενώ καιγόταν ήδη όλη η Μέση Ανατολή, παρά συμμετείχε, στο Μαρ-α-Λάγκο πάντα, σε ένα δείπνο συγκέντρωσης κεφαλαίων – με εισιτήριο εισόδου το ένα εκατομμύριο δολάρια – υπέρ της MAGA Inc, μιας φιλοτραμπικής «ανεξάρτητης επιτροπής πολιτικής δράσης»; Ο Λευκός Οίκος υπήρξε βέβαια διακριτικός ως προς αυτό, ανέβασε όμως φωτογραφίες στο Instagram ένας μεγιστάνας των ηλεκτρονικών τσιγάρων, ο Σλόμο Εβγκι, και σε αυτές διακρίνεται καθαρά ο Τραμπ με τη χρυσαφιά γραβάτα του.
Θα πει κανείς, τουλάχιστον δεν πήγε για γκολφ αυτό το Σαββατοκύριακο. Σωστό αλλά καθόλου καθησυχαστικό όσον αφορά την έκβαση του πολέμου που ξεκίνησε από επιλογή, χωρίς ρεαλιστικό σχέδιο για το αύριο του Ιράν, επειδή προφανώς τον έπεισε ο Μπενιαμίν Νετανιάχου πως ένας πόλεμος πάντα είναι καλύτερος αντιπερισπασμός από την ειρήνη.
Live οι εξελίξεις: