«Μαγικά άρχισε, μαγικά τελείωσε»: Ο ανεξήγητος βόμβος στο FIR Αθηνών και οι κρίσιμες δικλείδες ασφαλείας που λείπουν

Για σοβαρά κενά ως προς τις δικλείδες ασφαλείας, που αναδείχθηκαν με το πρόσφατο μπλακ άουτ στο FIR Αθηνών κάνει λόγο μιλώντας στο tanea.gr, η Όλγα Τόκη, Β’ Αντιπρόεδρος της Ένωσης Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδος.

Το κρίσιμο σύστημα ψηφιακής επικοινωνίας με γραπτά μηνύματα προς το πιλοτήριο (CPDLC), που επιτρέπει την αποστολή εντολών χωρίς χρήση φωνής, δεν ήταν διαθέσιμο. Όπως τονίζει, η απουσία του συστήματος CPDLC σήμαινε ότι οι ελεγκτές εξαρτώνται αποκλειστικά από τις ραδιοσυχνότητες, οι οποίες παρουσίασαν εκτεταμένο και ανεξήγητο «βόμβο».

Η απουσία αυτού του εργαλείου σημαίνει ότι όλο το βάρος πέφτει στις ραδιοσυχνότητες, οι οποίες – ειδικά τους καλοκαιρινούς μήνες – είναι ήδη υπερφορτωμένες λόγω της αυξημένης κίνησης. «Αν υπήρχε αυτό το εργαλείο, θα μπορούσαμε να στέλνουμε εντολές αλλαγής πορείας, ύψους ή συχνότητας με μεγαλύτερη ασφάλεια και αποσυμφόρηση», επισημαίνει.

Και προσθέτει ότι: «Το καλοκαίρι βιώνει μεγάλη συμφόρηση, δηλαδή πολλές φορές από τον όγκο των αεροπλάνων που έχουμε δεν βρίσκουν χώρο να μιλήσουν στην συχνότητα, ενώ αν είχαμε και αυτό το εργαλείο θα μπορούσαν κάποιες εντολές να στέλνονται μέσω του μηνύματος και να γίνει αποσυμφόρηση της συχνότητας».

Επικοινωνία που «αναβόσβηνε» – «Ξαφνικά άρχισε και ξαφνικά σταμάτησε. Μαγικά»

Την ώρα του περιστατικού, η επικοινωνία μεταξύ ελεγκτών και πιλοτηρίων δεν χάθηκε ολοκληρωτικά, αλλά λειτουργούσε αποσπασματικά. Οι συχνότητες παρουσίαζαν έντονο θόρυβο, με αποτέλεσμα η επικοινωνία να έρχεται και να φεύγει, να επανεμφανίζεται στιγμιαία και στη συνέχεια να χάνεται ξανά.

Σε ορισμένες συχνότητες υπήρχαν σύντομες «αναλαμπές» επικοινωνίας, ενώ σε άλλες δεν αποκαταστάθηκε ποτέ. Ταυτόχρονα, ούτε τα εφεδρικά συστήματα ούτε οι back up συχνότητες λειτούργησαν όπως προβλέπεται, γεγονός που έκανε τη διαχείριση της εναέριας κυκλοφορίας εξαιρετικά δύσκολη.

Οι ελεγκτές, σύμφωνα με την κα Τόκη, αναγκάστηκαν να αναζητούν σε πραγματικό χρόνο εναλλακτικές συχνότητες που «ακούγονταν έστω και λίγο», προκειμένου να μπορούν να δώσουν βασικές οδηγίες στα αεροσκάφη.

Όπως περιγράφει μιλώντας στα tanea.gr η Όλγα Τόκη, Β’ Αντιπρόεδρος της Ένωσης Ελεγκτών Εναέριας Κυκλοφορίας Ελλάδος, το πλέον ανησυχητικό στοιχείο της υπόθεσης είναι ότι το φαινόμενο εμφανίστηκε και εξαφανίστηκε χωρίς καμία εμφανή τεχνική αιτία ή συγκεκριμένη ενέργεια αποκατάστασης. «Ξαφνικά άρχισε και ξαφνικά σταμάτησε. Μαγικά. Την αιτία αναρωτιόμαστε όλοι», τονίζει χαρακτηριστικά.

Όχι «στα τυφλά», αλλά με τεράστιο ρίσκο

Όπως ξεκαθαρίζει η Όλγα Τόκη, τα αεροσκάφη δεν πετούσαν «στα τυφλά», καθώς υπήρχε εικόνα ραντάρ. Ωστόσο, η αδυναμία σταθερής επικοινωνίας στέρησε από τους ελεγκτές το βασικό τους εργαλείο: τη δυνατότητα να δίνουν σαφείς και συνεχείς οδηγίες.

Το περιστατικό ανέδειξε όπως επισημαίνει η ίδια, με τον πιο ηχηρό τρόπο, ότι χωρίς ουσιαστικές επενδύσεις σε σύγχρονες υποδομές, το σύστημα εναέριας κυκλοφορίας δύσκολα θα μπορέσει να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της αυξημένης κίνησης των επόμενων ετών.