Δύο Έλληνες κορυφαίοι επιστήμονες στη βασική ομάδα του ευρωπαϊκού διαστημικού προγράμματος Galileo

Έλληνες επιστήμονες από τη Θεσσαλονίκη βρίσκονται στην αιχμή της ευρωπαϊκής διαστημικής τεχνολογίας, συμμετέχοντας σε κορυφαία ομάδα του προγράμματος δορυφόρων Galileo. Πρόκειται για αποφοίτους του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), που αποτελούν βασικά στελέχη της ομάδας ειδικών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA), αποδεικνύοντας ότι η ελληνική ανώτατη εκπαίδευση μπορεί να σταθεί ισάξια στην παγκόσμια επιστημονική σκηνή.

Ο Μιγκέλ Μαντέιγκα Μπαουτίστα, επικεφαλής του Galileo Programme Office της ESA, μιλώντας στον ραδιοφωνικό σταθμό του ΑΠΕ-ΜΠΕ «Πρακτορείο 104,9 FM», με αφορμή την πρόσφατη επιτυχημένη εκτόξευση των δορυφόρων 33 και 34 από το Κουρού, αναφέρθηκε στους Έλληνες επιστήμονες που συμμετέχουν στο έργο. «Από τη Θεσσαλονίκη έχω τρία σημαντικά στελέχη στην ομάδα μου. Έχετε δημιουργήσει εξαιρετικούς επιστήμονες στην Ανώτατη Εκπαίδευση», σημείωσε, προσθέτοντας ότι πολλοί Έλληνες μηχανικοί εργάζονται σε κρίσιμες ειδικότητες, όπως του Μηχανικού Συστημάτων Σήματος και Πλοήγησης ή του Μηχανικού Συστημάτων και Τεχνολογιών Επικοινωνίας.

Ο ίδιος εξήγησε ότι από το 2007-2008 υπήρξε μεγάλη κινητικότητα επιστημόνων προς την κεντρική και βόρεια Ευρώπη, με τη Ελλάδα να συνεισφέρει μηχανικούς υψηλής κατάρτισης. «Η Θεσσαλονίκη μάς έχει χαρίσει πολύ σημαντικά στελέχη», ανέφερε χαρακτηριστικά, τονίζοντας τη διαρκή παρουσία Ελλήνων επιστημόνων στην ESA και σε άλλους ευρωπαϊκούς οργανισμούς.

Το επίπεδο γνώσεων που παρέχουν πανεπιστήμια όπως το ΑΠΘ είναι, σύμφωνα με τον κ. Μπαουτίστα, ιδιαίτερα υψηλό. «Γνώσεις τις οποίες βρίσκει κανείς όχι μόνο στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος, αλλά και σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Είναι πολύ καλοί μηχανολόγοι και το ταλέντο αυτό είναι κρίσιμο για την ανάπτυξη της τεχνολογίας του διαστήματος», υπογράμμισε.

«Είμαστε πολύ περήφανοι γι’ αυτό. Όλες οι χώρες της Ευρώπης και πόλεις όπως η Θεσσαλονίκη συνεισφέρουν σημαντικά στις δραστηριότητες διαστημικής μηχανολογίας και τεχνολογίας», πρόσθεσε, παρουσιάζοντας έναν από τους 16 σταθμούς Galileo IOV που εξασφαλίζουν ακρίβεια στην πλοήγηση.

Η νέα εποχή του Galileo και οι Έλληνες μηχανικοί

Για την ομάδα του Galileo, η τελευταία εκτόξευση είχε ιδιαίτερη σημασία. «Κάθε εκτόξευση είναι σημαντική, όμως αυτή ήταν η πρώτη με τον νέο πύραυλο Ariane 6 και η πρώτη φορά που δορυφόροι Galileo τέθηκαν σε μέση τροχιά, στα 23.000 χιλιόμετρα από τη Γη», εξήγησε ο επικεφαλής του προγράμματος, επισημαίνοντας τη συμβολή των Ελλήνων μηχανικών του ΑΠΘ.

Το ευρωπαϊκό σύστημα Galileo θεωρείται το πιο ακριβές παγκοσμίως. «Άλλα συστήματα δορυφορικής πλοήγησης κάνουν αναβάθμιση δύο με τρεις φορές την ημέρα, ενώ το Galileo λειτουργεί σε πραγματικό χρόνο, χάρη στους σταθμούς βάσης του», σημείωσε ο κ. Μπαουτίστα.

Νέες προοπτικές και θέσεις εργασίας στον διαστημικό τομέα

Μια καριέρα στη διαστημική τεχνολογία είναι εφικτή για νέους από τη Θεσσαλονίκη και όλη την Ελλάδα, σύμφωνα με τον επικεφαλής του Galileo. «Ο τομέας έχει εκραγεί τα τελευταία χρόνια· σήμερα υπάρχουν ανάγκες για περίπου 200 θέσεις εργασίας ετησίως», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η ESA προσλαμβάνει επιστήμονες μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας.

Τη σημασία της συμμετοχής νέων Ελλήνων στον τομέα τόνισε και ο Κρίστοφ Κάουτς, διευθυντής στη Γενική Διεύθυνση Αμυντικής Βιομηχανίας και Διαστήματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. «Προσκαλώ όλους τους Έλληνες επιστήμονες να κοιτάξουν το Διάστημα και τις διαστημικές τεχνολογίες· θα εργαστούν στο όριο των δυνατοτήτων που επιτρέπει η Φυσική», είπε χαρακτηριστικά.

Η στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης στο Διάστημα

Η επιτυχημένη εκτόξευση των νέων δορυφόρων Galileo, σύμφωνα με τον κ. Κάουτς, στέλνει δύο μηνύματα: τη διασφάλιση της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας του δορυφορικού αστερισμού. Μέχρι το τέλος του 2027 αναμένεται η εκτόξευση της δεύτερης γενιάς δορυφόρων, με μεγαλύτερη ακρίβεια και ψηφιακές δυνατότητες.

Οι επόμενες υπηρεσίες θα περιλαμβάνουν λειτουργίες επείγουσας επικοινωνίας σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών, καθώς και νέα συστήματα υψηλής ακρίβειας κάτω των 20 εκατοστών. Παράλληλα, αναπτύσσεται τεχνολογία Low Earth Orbit Positioning, Navigation and Timing (LEO-PNT).

Αυτόνομα οχήματα, δίκτυα 6G και νέες τεχνολογίες

Η νέα γενιά δορυφόρων Galileo, όπως εξήγησε ο Χαβιέ Μπενεντίκτο, διευθυντής Πλοήγησης της ESA, θα ενισχύσει την αξιοπιστία και την ευελιξία του συστήματος. Οι τεχνολογίες που αναπτύσσονται περιλαμβάνουν οπτικά και κβαντικά συστήματα, καθώς και δορυφόρους χαμηλότερης τροχιάς, που θα βελτιώσουν το σήμα στο έδαφος.

Η πρωτοβουλία OpStar για οπτική πλοήγηση μέσω laser θα αυξήσει περαιτέρω την ακρίβεια, κάτι κρίσιμο για τα δίκτυα 6G και 7G και τις εφαρμογές αυτόνομης οδήγησης.

Η κληρονομιά του Ariane και το μέλλον των εκτοξεύσεων

Η αποστολή VA266 με τους δύο νέους δορυφόρους SAT 33 και SAT 34 του Galileo αποτέλεσε την πέμπτη πτήση του Ariane 6 και την 358η εκτόξευση της Arianespace. Ο Γκι Πιλσέν, μάνατζερ του προγράμματος Ariane 6, ανέφερε ότι στόχος είναι η αύξηση του ρυθμού εκτοξεύσεων, ώστε έως το 2027 να πραγματοποιούνται έως δέκα αποστολές ετησίως.

Οι δύο δορυφόροι θα περάσουν μήνες δοκιμών και βαθμονόμησης σε τροχιά 23.222 χιλιομέτρων. Η ESA έχει την ευθύνη της εκτόξευσης, ενώ η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία για το Διαστημικό Πρόγραμμα (EUSPA) θα διαχειριστεί τη λειτουργία των δορυφόρων, ενισχύοντας τον ρόλο της Ευρώπης στην παγκόσμια διαστημική σκηνή.