Κύπρος: Φτάνουν για τους μισούς τα καταφύγια – Τι προβλήματα έχουν λόγω παλαιότητας
Η επιθέσεις με drone στο στρατιωτικό αεροδρόμιο των Βρετανικών Βάσεων Ακρωτηρίου επανέφερε στο προσκήνιο το θέμα των καταφυγίων, τα οποία μπορεί να χρησιμοποιηθούν σε περίπτωση γενικευμένης κρίσης. To θέμα δεν είναι ωστόσο μόνο πόσα είναι στον αριθμό αλλά και αν είναι κατάλληλα για χρήση.
Η Μέση Ανατολή βρίσκεται σε κρίση και η κατάσταση στην Κύπρο προκαλεί ανησυχία καθώς οι μέρες περνούν. Σύμφωνα με όσα μεταδίδουν Κυπριακά Μέσα Ενημέρωσης και μετέδωσε ξανά σήμερα η ΕΡΤ τα καταφύγια που υπάρχουν στην Κύπρο υπολογίζονται ότι είναι πάνω από 2000.
Το ερώτημα «ποια κατάσταση επικρατεί όσον αφορά τα καταφύγια», κάθε άλλο παρά ιδανική είναι, ωστόσο η ενημέρωση γίνεται για προληπτικούς λόγους.
Σημειώνεται, πως με βάση σχετικά πρόσφατη απάντηση του υπουργού Εσωτερικών, Κωνσταντίνου Ιωάννου, σε ερώτηση του βουλευτή Νίκου Κέττηρου, στην Κύπρο υπάρχουν 2.200 καταφύγια, τα οποία σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης θα πρέπει να καλύψουν περίπου 920.000 άτομα που αποτελούν τον πληθυσμό της Κύπρου αναφέρει δημοσίευμα του philenews.com πριν δύο ημέρες. Σε άλλη δήλωσή του είχε αναφέρει ότι υπολογίζονται σε 2.500 χιλιάδες.
Τα 2.200 καταφύγια καλύπτουν, σύμφωνα με την απάντηση του υπουργού Εσωτερικών, περίπου το 30% του πληθυσμού, αλλά όπως εξήγησε αυτά δεν είναι «εδαφικά δομημένα». Σύμφωνα με τον επικεφαλής Πολιτική άμυνα η τρέχουσα χωρητικότητά τους προστατεύει λιγότερους από τους μισούς κατοίκους.
«Για δεκαετίες, ο αριθμός των καταφυγίων κάλυπτε περίπου το 30% του πληθυσμού. Κατά τη διάρκεια της σημερινής κυβέρνησης, αποφασίσαμε να αυξήσουμε τον αριθμό τους. Αυτό είναι ένα συνεχές έργο. Σε δύο χρόνια καταφέραμε να αυξήσουμε το ποσοστό από 30% σε 45%» είχε πει ο υπουργός Εσωτερικών.
Όπως είχε εξηγήσει ο υπουργός, σε παλιούς πυρήνες πόλεων, κατά κανόνα, δεν διατίθενται υπόγειοι χώροι, ενώ σε περιοχές παραλιακών ξενοδοχείων, υφίσταται πληθώρα αυτών.
Και η πιο ανησυχητική διαπίστωση του υπουργού ήταν πως «ο αριθμός των καταφυγίων μειώνεται με την πάροδο του χρόνου, δεδομένου ότι οι ιδιοκτήτες ζητούν την κατάργησή τους και την αξιοποίησή τους με άλλο τρόπο».
Επιπλέον, σύμφωνα με παλαιότερη ανάρτηση του Philenews, λόγω και της αυξημένης ζήτησης και της «τελευταίας τρύπας», πολλοί ιδιοκτήτες επιδιώκουν να νοικιάσουν τους χώρους που είχαν επιλεγεί και διαμορφωθεί για να λειτουργήσουν ως καταφύγια αμάχων.
Ο υπουργός Εσωτερικών είχε δώσει οδηγίες στην Πολιτική Άμυνα να ελεγχθεί εκ νέου το απόθεμα σε καταφύγια και αναλόγως και των διαφοροποιήσεων που επήλθαν τα τελευταία χρόνια (με την ανέγερση μεγάλου αριθμού κτηρίων) θα ληφθούν και σχετικές πολιτικές αποφάσεις.
Σημειώνεται, πως από κάποιο σημείο και μετά δεν διαμορφώθηκαν νέα καταφύγια, παρόλον ότι αρκετά νέα κτήρια προσφέρονταν γι’ αυτό το σκοπό.
Είναι κατάλληλα; Τι πρόβλημα υπάρχει με τις σειρήνες
Τα περίπου 2.500 καταφύγια βομβών, ικανά να φιλοξενήσουν μόνο το 45% του πληθυσμού, σύμφωνα με τη Μαρία Παπά, επικεφαλής της Πολιτικής Άμυνας της χώρας. Γίνονται προσπάθειες για την αύξηση της χωρητικότητας, μεταξύ άλλων με την προώθηση κινήτρων για νέες κατασκευές που θα περιλαμβάνουν χώρους καταφυγίων.
Όπως αναφέρει το Cyprus.mail, αναβαθμίζονται τα συστήματα σειρήνων και έγκαιρης προειδοποίησης, ενώ αξιωματικοί και εθελοντές ενημερώνουν προσωπικά τους πολίτες για πιθανές απειλές. Σε περίπτωση επίθεσης, όσοι δεν βρίσκονται κοντά σε καταφύγιο πρέπει να παραμένουν σε στιβαρά κτίρια ή να ξαπλώνουν στο έδαφος, προστατεύοντας το κεφάλι τους.
Η Πολιτική Άμυνα και η Εθνική Φρουρά συνεργάζονται για την άμεση ενημέρωση και τη λήψη προληπτικών μέτρων. Σε πρόσφατο περιστατικό στην περιοχή Ακρωτηρίου, ενεργοποιήθηκαν οι διαδικασίες ασφαλείας και οι πολίτες μπορούσαν να καταφύγουν προσωρινά στο στρατόπεδο εκπαίδευσης του Κέντρου Εκπαίδευσης Νέων στη Λεμεσό.
Οι προσπάθειες για αύξηση της χωρητικότητας των καταφυγίων συνεχίζονται, με στόχο να καλυφθεί μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού, καθώς οι προηγούμενες δεκαετίες είχαν περιορίσει τη δυνατότητα προστασίας μόλις στο 30%. Παράλληλα, διεξάγονται ασκήσεις ετοιμότητας και σχεδιάζεται διάταγμα που θα δίνει κίνητρα στους ιδιοκτήτες νέων κτιρίων για την παραχώρηση χώρων ως καταφύγια.
Η συνολική εικόνα δείχνει ότι, παρά τις βελτιώσεις, τα καταφύγια δεν επαρκούν για την πλήρη προστασία των πολιτών και η Πολιτική Άμυνα καλεί τον κόσμο να παραμένει σε εγρήγορση και να ακολουθεί τις οδηγίες ασφαλείας.
Ως προς την καταλληλότητα των καταφυγίων για φιλοξενία του πληθυσμού, στην απάντηση του υπουργείου Εσωτερικών προς τον κ. Κέττηρο υπεδείχθη, πως ο ιδιοκτήτης, υπεύθυνος ή διαχειριστής του χώρου (που χαρακτηρίστηκε ως καταφύγιο) οφείλει να τον παραδώσει καθαρό και έτοιμο προς χρήση εντός 24ώρου από τη λήψη σχετικής ενημέρωσης.
Σημειωνόταν επίσης, πως η πλειοψηφία των καταφυγίων, δημιουργήθηκαν στα τέλη της της δεκαετίας του 1990, για την προστασία του άμαχου πληθυσμού κατά τη διάρκεια εχθροπραξιών και συγκεκριμένα για την προστασία του πληθυσμού από βομβαρδισμούς και θραύσματα.
Ένα άλλο ζήτημα που προέκυψε από την επίθεση του drone αφορά και τον τρόπο ενημέρωσης των πολιτών, αν ληφθεί υπόψη πως οι πολίτες δεν ενημερώθηκαν αυτομάτως μέσω μηνυμάτων sms ή με άλλο άμεσο τρόπο.
Με βάση την πολιτική που ακολουθείται (Ειδικό Εθνικό Σχέδιο «ΗΛΕΚΤΡΑ») η κατάσταση έχει ως εξής:
-Σε έκτακτα ραδιολογικά και πυρηνικά ατυχήματα και συμβάντα, υπεύθυνο Υπουργείο για την ετοιμότητα και απόκριση, είναι το Υπουργείο Εργασίας.
Όταν ενεργοποιηθεί το σχέδιο ΗΛΕΚΤΡΑ, η Πολιτική Άμυνα είναι αρμόδια για τα ακόλουθα:
-Οργάνωση και χρήση καταφυγίων (όπου ενδείκνυται)
-Εκκένωση και μεταφορά πληθυσμού σε ασφαλείς χώρους
-Διοικητική μέριμνα των εμπλεκόμενων Υπηρεσιών και του επηρεαζόμενου πληθυσμού
-Ανακοινώσεις ή προειδοποιήσεις στον πληθυσμό με όλους τους μηχανισμούς, υποδομή και εξοπλισμό που διαθέτει σε επίπεδο περιφερειακής διεύθυνσης, Σταθμών και Υποσταθμών Πολιτικής Άμυνας, σύστημα σειρήνων, εθελοντές κλπ
-Διαβίβαση μηνυμάτων μέσω του δικτύου ασυρμάτων που διαθέτει
-Παροχή διευκολύνσεων για την ειδοποίηση και μετακίνηση εμπειρογνωμόνων
-Φιλοξενία ενός από τα κέντρα παρακολούθησης του τηλεμετρικού δικτύου
-Διαρκής επικοινωνία με το Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ).
Το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας αναγνωρίζει τους κινδύνους πυρηνικών ατυχημάτων με δεδομένο ότι βρίσκεται κοντά σε χώρες, οι οποίες διαθέτουν πυρηνικούς αντιδραστήρες, ενώ στο θαλάσσιο και εναέριο χώρο της ανατολικής Μεσογείου διακινούνται εμπορικά και μη σκάφη, τα οποία μπορεί να είναι πυρηνοκίνητα ή να μεταφέρουν ραδιενεργά υλικά.
Πώς πρέπει να ενεργήσει ο πληθυσμός
Το Υπουργείο Εσωτερικών προειδοποιεί ότι εάν χρειαστεί, θα ενεργοποιηθούν σειρήνες στις πληγείσες περιοχές και το κοινό θα λάβει οδηγίες μέσω ραδιοφώνου και τηλεόρασης για να το κατευθύνει στο πλησιέστερο καταφύγιο.
Μπορείτε να βρείτε το πλησιέστερο καταφύγιο μέσω της εφαρμογής για κινητά SafeCY ή μέσω του Κέντρου Επιχειρήσεων της Κύριας Διεύθυνσης Πολιτικής Άμυνας.
Εάν δεν υπάρχει καταφύγιο κοντά, συνιστάται στους πολίτες να παραμένουν σε εσωτερικούς ασφαλείς χώρους – σε υπόγεια ή δωμάτια με συμπαγείς τοίχους – αποφεύγοντας να βρίσκονται σε εξωτερικούς χώρους.
Βασικές συστάσεις αυτοάμυνας
Η Υπηρεσία Πολιτικής Άμυνας υπενθυμίζει:
-
- μείνετε μακριά από παράθυρα, πόρτες και γυάλινες επιφάνειες.
- να έχετε φορητό ραδιόφωνο, φακό και είδη πρώτης ανάγκης.
- όταν ακουστεί ένας συναγερμός, καλύψτε το κεφάλι σας και μείνετε όσο πιο χαμηλά γίνεται.
- παραμείνετε ψύχραιμοι και ακολουθήστε πιστά τις οδηγίες των αρχών.
- Το υπουργείο Εσωτερικών αναφέρει ότι η κατάσταση παρακολουθείται στο πλαίσιο του σχεδίου “ΕΣΤΙΑ” σε συνεχή συντονισμό με όλες τις αρμόδιες υπηρεσίες και οι αρχές παραμένουν επιχειρησιακά έτοιμες για περαιτέρω ενέργειες εάν χρειαστεί.