Πέντε παρεμβάσεις για τα καύσιμα: Τι προανήγγειλε ο Μητσοτάκης – Πώς άνοιξε παράθυρο για μείωση του ΕΦΚ
Σε πέντε παρεμβάσεις αποτυπώνεται η αντίδραση της κυβέρνησης απέναντι στο ράλι των διεθνών τιμών του πετρελαίου και στις προοδευτικές αυξήσεις στην εγχώρια αγορά, που έχουν ως αποτέλεσμα να εντείνεται η ανασφάλεια των νοικοκυριών ενόψει ενός – κατά γενική ομολογία – ενεργειακά «δύσκολου» χειμώνα. Την ερχόμενη εβδομάδα, εν τη απουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη καθώς θα βρίσκεται επί αμερικανικού εδάφους για τη γενική συνέλευση του ΟΗΕ, θα εξειδικευτούν από τα συναρμόδια υπουργεία τα μέτρα για τα καύσιμα, που ο ίδιος προανήγγειλε χθες στη συνέντευξή του στην ΕΡΤ, σε ό,τι αφορά τόσο τη θέρμανση όσο και τις μετακινήσεις.
Το Μέγαρο Μαξίμου και το οικονομικό επιτελείο είναι σε ανοιχτή γραμμή αξιολόγησης κάθε πιθανής ενέργειας στην κατεύθυνση να αποφευχθεί ένα ανεξέλεγκτο μέτωπο ακρίβειας. Αντίθετα, στόχος της κυβέρνησης είναι να δείξει ότι κινείται χωρίς καθυστέρηση, με την ελπίδα να συγκρατήσει τις τιμές στην αντλία, ειδικά προτού αρχίσει να πιέζει τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς η ανάγκη θέρμανσης. Στα κεντρικά φτάνουν άλλωστε ήδη οι φωνές ανησυχίας πολιτών από βορειότερες περιοχές της χώρας.
Στο πλαίσιο αυτό του κατευνασμού της αγωνίας της κοινωνίας με (πιο) δραστικές κινήσεις, ο Πρωθυπουργός για πρώτη φορά τόσο ανοιχτά είπε ότι υπάρχει στο τραπέζι και σχέδιο για προσωρινή μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης (ΕΦΚ), εφόσον όμως συμφωνήσει και η Ευρώπη. Και ενώ για τη βενζίνη, σχολίασε ότι «δεν έχουμε να πούμε κάτι αυτή τη στιγμή», αφήνοντας άρα πιθανότητα παρέμβασης σε δεύτερο χρόνο εφόσον κριθεί αναγκαίο, έδωσε ξεκάθαρα την περίμετρο των κυβερνητικών αποφάσεων για το ντίζελ κίνησης και για το πετρέλαιο θέρμανσης.
Θέρμανση
Σε ό,τι αφορά τις ανάγκες θέρμανσης, ο Μητσοτάκης μίλησε για «εθνική παρέμβαση», προαναγγέλλοντας «σημαντική στήριξη» ταυτόχρονα από την κυβέρνηση και τα διυλιστήρια – «θα βάλουν πλάτη (…) προσέρχονται σε αυτή τη συζήτηση». Οπως είπε, η αγορά του πετρελαίου θέρμανσης θα ανοίξει κάτω από το 1,75 ευρώ το λίτρο (έτσι έκλεισε πέρυσι). Και ανακοίνωσε οριζόντια αύξηση στο επίδομα θέρμανσης. Αυτό μάλιστα αφορά διαφορετικές κατηγορίες και όχι μόνο όσους χρησιμοποιούν πετρέλαιο.
Πρατήρια και διυλιστήρια
Σε ό,τι αφορά τα καύσιμα κίνησης, στα σκαριά είναι η επαναφορά πλαφόν στα περιθώρια κέρδους, που έτσι κι αλλιώς έχουν εφαρμοστεί στο παρελθόν (Μάρτιος – Ιούνιος 2026) για να περιοριστούν πρόσθετες επιβαρύνσεις. «Να εξασφαλίσουμε ότι οι παρεμβάσεις μας θα περάσουν» σχολίασε ο Μητσοτάκης, τονίζοντας ότι αναφέρεται «σε όλη την αλυσίδα», εννοώντας τα περιθώρια κέρδους τόσο των διυλιστηρίων όσο και των πρατηρίων. Οπως αναμενόταν, τον Οκτώβριο θα παραταθεί η επιδότηση στο ντίζελ κίνησης – σήμερα η επιδότηση ανέρχεται σε 10 λεπτά το λίτρο μαζί με τον ΦΠΑ. Μένει να φανεί αν θα υπάρξει αναπροσαρμογή στο ύψος της επιδότησης (π.χ. στα 20 λεπτά).
Ειδικός φόρος
Με την αποστροφή «μόνιμο μέτρο δεν μπορεί να είναι, γιατί δημιουργεί μια μεγάλη τρύπα στα δημόσια οικονομικά», ο Μητσοτάκης άνοιξε στο μεταξύ τη συζήτηση για τον ΕΦΚ, ο οποίος υπολογίζεται ότι φέρνει έσοδα στο κράτος ύψους περίπου 300 εκατ. «Δεν αντέχει ο προϋπολογισμός αυτή τη στιγμή να κόψουμε τον ΕΦΚ. Αν όμως είχαμε μία ειδική άδεια από την Ευρώπη να το κάναμε, να μη μετρούσε αυτό στις οροφές δαπανών, βεβαίως και θα το κάναμε, προσωρινά (…) Εκτακτα, για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, όσο καιρό κρατάει η κρίση» ανέφερε, αφήνοντας ουσιαστικά να εννοηθεί ότι θα επιδιωχθεί σχετική διαβούλευση σε ευρωπαϊκό επίπεδο – και στο πλαίσιο του σημερινού άτυπου Eurogroup στην Ιρλανδία.