Загрижувачки ниска транспарентност на универзитетите – истражување на ФОП
Само два од седум универзитети објавуваат универзитетски гласник, кој е документ каде што се официјализираат сите одлуки на Сенатот и на Ректоратот. Ова е еден од заклучоците во истражувањето кое граѓанската организација Форум за образовни промени го спровела од јануари до август годинава.
Истражувањето нотира загрижувачки тренд на системска нетранспарентност на јавните универзитети во државава, од кои само три го објавуваат буџетот.
Врз основа на ваквите заклучоци, Форумот за образовни промени (ФОП) креираше Индекс на транспарентност на јавните универзитети.
Како што соопшти претседателот на ФОП, Бленди Ходаи, најтранспарентен според стандардите за креирање на Индексот на транспарентност е Универзитетот на Југоисточна Европа.
Второто место со ист број поени го делат Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“-Скопје и Универзитетот „Гоце Делчев“-Штип.
На четврто место е Универзитетот „Св. Апостол Павле“ во Охрид, на петто и шесто, како делумно транспарентни, се Универзитетот „Св. Климент Охридски“ во Битола и „Мајка Тереза“ во Скопје.
На последното место како целосно нетранспарентен е Државниот универзитет во Тетово.
Индексот на транспарентност на ФОП е креиран врз основа на анализа на содржините што универзитетите ги имаат објавено на нивните веб-страници и од директни контакти со универзитетите да одговарат на барање за пристап до информации и до документи кои се од јавен карактер и кои универзитетите законски мора да ги имаат објавено.
Како пример за таква информација е и буџетот на универзитетот кој, рече Ходаи, треба да биде објавен на универзитетската веб-страница, „а не за него да прашува некоја невладина организација или медиумите“.
„Транспарентноста на јавните универзитети е предуслов за добро управување и за квалитетно образование. Тие се финансираат од државниот буџет и од парите на даночните обврзници и имаат законска обврска да бидат отворени и отчетни кон граѓаните и кон студентите. Недостигот на транспарентност воедно е и недостиг на отчетност и на одговорност“, истакна Ходаи.
Истражувањето на ФОП содржи и заклучоци и препораки за надминување на слабостите, а како што рече Ходаи, „ова не е само мерен инструмент, туку повик за реформи и за создавање култура на транспарентност и отчетност и култура на квалитетно образование“.
Дека нивото на транспарентност на универзитетите е ниско, оваа граѓанска организација предупреди и во истражувањето кое го објави пред неколку месеци.
Тогаш, ФОП меѓу другото, препорача дека Универзитетите треба да го објават на своите веб-страници Правилникот за исплата на плати, надоместоци и додатоци на плата за вработените во универзитетите, заклучувајќи дека „поголемиот дел од буџетот што државата го издвојува за државните универзитети оди за плати“.