Новости за 08.10.2020

د ماشومانو لپاره د ملګرو ملتونو مالي صندوق وايي، د ارزګان په سلو کې ۹۰ ماشومان او حامله ښځې له خوارځواکۍ سره مخ دي. د ترینکوټ ښار د حرم شاه سیمې په روغتیايي مرکز کې د خوارځواکۍ سره مخ ماشومان او میندې راټولې شوي. دا سیمه له اوږدې مودې راهیسې د جګړې پر لومړۍ کرښه پرته ده او ځکه خو په‌کې د خوراکي موادو کمښت او د خوارځواکۍ ستونزه کومه نوې مسئله نه‌ګڼل کېږي. یونېسف یا د ماشومانو لپاره د ملګرو ملتونو مالي اداره دلته د خوارځواکۍ د له‌منځه وړلو لپاره هغو کسانو ته مواد وېشي چې د کافي خوړو نشتوالي تر خوارځواکۍ رسولي. Читать дальше...

د بلوچستان په پښین کې کروندګر وايي، کله چې یې د انګورو بازار خراب شي نو ورڅخه ابجوشي جوړولو ته اړ شوي. دوی وايي، په سیمه کې یې بېلا بېل ډول انګور کېږي خو له ایتوو انګورو یې ابجوشي جوړوي. د کروندګرو په خبره، د ښه کیفیت یو من ابجوشي له شاوخوا ۱۸ څخه تر ۲۰،۰۰۰ روپیو پورې خرڅېږي. ویډیويي رپورټ.

د چک جمهوريت په یوه ورځ کې د کرونا ۵،۳۳۵ او جرمني له ۴،۰۵۸ زیاتې مثبتې پېښې ثبت کړې. د دواړو هېوادونو روغتیایي چارواکو د کرونا د نویو مثبتو پېښو خبر پرون داسې مهال ورکړل چې یو شمېر اروپایي هېوادونه د دغه ویروس بیا چټکې خپرېدو ته اندېښمن دي. په چک جمهوریت کې دا په یوه ورځ کې د کرونا د ثبت شویو مثبتو پېښو یو نوی ریکارډ دی. تر دې یوه ورځ مخکې د ۴،۴۵۷ پېښو ریکارډ ټینګ شوی و. په دغه هېواد کې چې نفوس‌یې ۱۰ میلیونه اووه لکه دی، د نفوسو په تناسب‌یې د کرونا ویروس پېښې په تېرو دوو اوونیو کې په بې‌ساري توګه زیاتې شوې دي. Читать дальше...

په نورستان کې نن هم ټول روغتیایي مرکزونه د اعتصاب له امله بند دي. په دې ولایت کې روغتیایي کار کوونکو له تېرې یکشنبې راهیسې د کار نه‌کولو اعتصاب کړی دی. دوی وایي چې څو میاشتې تنخواوې نه‌دي ورکړل شوي او روغتیایي مرکزونو ته‌یې درمل او نور اړین طبي وسایل نه‌رسېږي. د نورستان په مرکز پارون کې د روغتون ډاکتر احمد شاه د دغه اعتصاب د پیلېدو په اړه ازادي راډیو ته وویل: "کلینیکونه نور له سقوط سره مخ شول او د درملنې په برخه کې د ناروغانو حقونه نه پر ځای کېدل، بالاخره مجبوره دې ته شو چې د یوه نهایي اقدام... Читать дальше...

د افغانستان د سولې لپاره د امریکا ځانګړی استازی زلمی خلیلزاد وایي، اکثریت افغانان غواړي چې په هېواد کې یې روانه جګړه پای ته ورسېږي. هغه دا خبره پرون له دوحې د یوه وېډیويي کنفرانس له لارې د شیکاګو د پوهنتون په پیرسن انسټټیوټ کې یوې غونډې ته وکړه. خلیلزاد په قطر کې د افغان دولت او د طالبانو ترمنځ د سولې خبرو ته محتاطانه هیله‌مندي وښوده او ویې‌ویل د ده په باور طالبان د خبرو په اړه ډېر جدي دي. هغه زیاته کړه چې ډېرو داسې ګومان کاوه چې طالبان به د افغانستان له دولت سره د خبرو د مېز تر شا کېني او... Читать дальше...

بلومبرګ د افغانستان ولسمشر محمد اشرف غني ویلي چې له طالبانو غواړي چې د هېواد په وسله‌والو ځواکونو کې مدغم شي او د داعش یا اسلامي دولت د محوه کولو لپاره په هلو ځلو کې برخه واخلي. د بلومبرګ خپرونې پر اساس، په هغه صورت کې چې د قطر د سولې خبرې پرمختګ وکړي، د ولسمشر غني دا څرګندونې د افغانستان د دفاع او امنیت لپاره د دغه هېواد د حکومت لومړنی ښکاره لیدلوری ښيي. ښاغلي غني د دوحې د شخړو او بشري مطالعاتو څېړنیز مرکز ته وویل، له طالبانو سره د دې لپاره د سولې غوښتونکی دی چې که دوی په افغان ټولنه کې جذب... Читать дальше...

نړیوال هڅه کوي چې د ارمنستان او اذربایجان ترمنځ اوربند وکړي، خو د دې هڅو سربېره د نګورنو قره‌باغ په سیمه کې سخته جګړه روانه ده. په یروان کې پوځي چارواکو د چهارشنبې په ورځ وویل چې د ارمنستان ملاتړو بېلتون غوښتونکو د اذربایجان لوی برید د نګورنو قره‌باغ په لیرې جنوب کې په شا تمبولی دی. دا سیمه له ایران سره ګډه پوله لري او په وروستیو ورځو کې دلته جګړه سخته شوې ده. د سپټمبر له ۲۷مې چې جګړه پیل شوې ده دواړو لورو د لسګونه ملکیانو په ګډون د لږترلږه ۳۰۰ کسانو د وژلو خبر ورکړی دی. اذربایجان بیا د پوځي تلفاتو په اړه تر اوسه څه نه‌دي ویلي. Читать дальше...

امریکایي څارنوالانو د داعش دوه غړي چې د بریتانیا دي د څلورو امریکایي برمته‌وو په وژلو تورن کړل. الکساندا کوټي او الشافعي الشېخ به نن د ویرجینیا په الکساندریا کې فدرالي محکمې ته وړاندې شي. د داعش یو بانډ چې دا دوه کسان هم له ادعا سره سم په‌کې وو په عراق او سوریه کې په ۲۰۱۴ کال کې د دوو امریکایي خبریالانو جېمز فولي او سټیفن سوتلوف سرونه له تنې بېل کړل او همداراز یې د دوی دوه همکاران پیتر کسایګ او کایلا مولر ووژل. داعش د دې کسانو فلم هم اخیستی و او په ټولنیزو رسنیو کې یې خپور کړ. د امریکا د... Читать дальше...

د افغانستان د فوټبال غوره لیګ سیالیو په ترڅ کې تمه ده چې نن موج‌های امو له اباسین څپې سره لوبه وکړي. پرون شاهین اسمایي د سپین غر بازانو لوبډلې ته درې د یوه په وړاندې ماتې ورکړه او نیمه پایلوبې ته‌یې لار پیدا کړه. دا لوبې دوه اوونۍ مخکې په کابل کې پیل شوې.

د بغلان د امنیه قوماندانۍ د امنیت امر ومړ. محمد ورا اندرابي اوونۍ مخکې د بغلان په چشمه‌ی شېر سیمه کې له طالبانو سره د جګړې پر مهال ټپي شوی و. د بغلان د پولیسو ویاند احمد جاوېد بشارت ازادي راډیو ته وویل چې ښاغلی اندرابي تېره شپه ناوخته وفات شو. هغه زیاته کړه: "کله چې په چشمه‌ی شېر سیمه کې ټپي شو له هغه ځایه مو کابل ته ولېږداوه او هلته په روغتون کې وفات شو." سمونوال محمد ورا اندرابي تقریباً دوه میاشتې مخکې د بغلان د امنیت امر ټاکل شوی و.

ټاکل شوې ده چې د افغانستان د ملي مصالحې عالي شورا رئیس عبدالله عبدالله نن د هند له صدراعظم نرېندرا مودي سره پر افغان سوله خبرې وکړي. د عبدالله عبدالله د نننیو لیدنو کتنو په اړه د ده ویاند مجیب رحیمي ازادي راډیو ته وویل: "له صدراعظم او د هند له بهرنیو چارو وزیر سره به وګوري او په ورته وخت کې به د مصالحې عالي شورا مشر نن د هند د دفاعي او تحلیلي مطالعاتو په انسټټیوټ کې خبرې وکړي." عبدالله عبدالله د سې شنبې په ورځ له کابله نوې ډېلي ته ولاړ. دی تېره اوونۍ اسلام‌اباد ته تللی و. دا سفرونه په داسې... Читать дальше...

د امریکا متحده ایالاتو ولسمشر ډونالد ټرمپ وايي، غواړي ټول امریکایي ځواکونه تر کرسمس پورې چې د روان میلادي کال د ډسبمر ۲۵ ده، له افغانستانه وباسي.  ټرمپ دا خبره پرون په یوه ټویټ کې وکړه او ویې‌ویل، موږ باید پاتې ټول هغه لږ شمېر زړور سړي او ښځې چې په افغانستان کې خدمت کوي، تر کرسمس یا د مسیحیانو تر اختر پورې وباسو.  د سولې د هغه تړون له مخې چې امریکا د روان کال د فبرورۍ په ۲۹مه له طالبانو سره په قطر کې لاسلیک کړی، ټول امریکایي ځواکونه باید د دغه تړون تر لاسلیک وروسته په ۱۴ میاشتو کې یعنې د راتلونکي ۲۰۲۱ کال تر نیمایي پورې له افغانستانه ووځي. Читать дальше...

وروسته تر دې چې په هاګ کې د کیمیاوي وسلو د مخنیوي سازمان دا تأیید کړه چې د روسیې د اپوزېسیون مشر الکسي ناوالني مسموم شوی دی، جرمني او فرانسې پر اروپایي ټولنې غږ وکړ چې پر هغو کسانو بندیزونه ولګوي چې په انفرادي ډول په دې پېښه کې لاس لري. ناوالني په جرمني کې دی او په ښه کېدو دی. دی د اګسټ په میاشت کې د نوویچوک په کیمیاوي موادو مسموم شو. روسیې ویلي دي چې په دې پېښه کې لاس نه‌لري او په دې برخه کې مسکو د نړیوالو د فشار سربېره له جنایي تحقیقاتو سره مخالفت کړی دی. د جرمني د بهرنیو چارو وزیر هایکو ماس... Читать дальше...

په قطر کې د سولې خبرو په ترڅ کې د افغان ښځو حقونو ته د اندېښنو مسئله د امریکا د سولې انسټټیوټ کې وڅېړل شوه. په دې کنفرانس کې چې یو شمېر ښځینه افغان فعالانو د انټرنټ له لارې په‌کې برخه اخیستې وه پر دې خبرې وشوې چې امریکا او نړیواله ټولنه د اوس لپاره او تر سولې وروسته څرنګه کولای شي چې د افغان مېرمنو د حقونو ملاتړ وکړي. د امریکا د سولې په انسټټیوټ کې د افغانستان او منځنۍ اسیا د برخې مسؤل سکاټ ورډن د دې غونډې د پرانیستو پر مهال وویل چې افغانستان په حساسه مرحله کې دی. ښاغلي ورډن زیاته کړه چې اوس... Читать дальше...