Новости за 05.10.2021

Нохчийчоьнан вице-премьерна Умаров Джамбулатана шена гечдар дехаран практика ерриг а Оьрсийчохь яржо еза элира. Стаг аьшнаш веш "видеокъерахиларш" вуно хаза практика ю", элира цо

ДоьалгIа Нохчийчоьнан урхалле кхаьчна Кадыров Рамзан. ЧIагIо ечу хенахь цо дуй биъна "адаман а, вахархочун а бакъонаш а, маршо а Iалашйийр ю, Оьрсийчоьнан а, Нохчийчоьнан а Конституци ларъйийр ю, дуккха а къаьмнийн пачхьалкхана тешаме хир ву" ша аьлла. ЧIагIо йина Кадыровс оьрсийн а, нохчийн а меттанашкахь. Инаугураци "нисъеллера" цуьнан винчу денца. Гезгамашин-беттан 17-19-чохь хIиттийначу мехкан урхалхочун харжамашкахь, официалан зерашца, 99,97% кхаьжнаш кхаьчна цунна 94,42 процент харжамхошкара. Читать дальше...

Европан цхьа могIа пачхьалкхашкарчу Оьрсийчоьнан векалллалашна хьалха дуьхьалонан пикеташ дIаяьхьна нохчийн диспорийн векалша, Нохчийчоьнан куьйгалхочун критикийн а, политикан оппонентийн а гергарнаш лечкъор сацадар тIедожош. Акцеш дIаяьхьира Оьрсийчоьнан дипломатийн векалаллаша болх бечу дийнахь, шаьш хIоттийна резолюци цаьрга дIакхачорхьама

2010-чу шарахь тоьпаш тоьхна вийначу ГIалгIайчуьрчу вахархочун Цечоев Гиланин доьзалехьа сацам бина Европерчу адамийн бакъонашкахула йолчу кхело (ЕСПЧ). Цуьнан вахаран бакъо йохийна хилар тIечIагIдинчу кхело вийначун доьзална 20 эзар евро компенсаци хIоттийна, хаамбина "Правовая инициатива" проекто (арахьарчу агентийн тептаре яьккхина проект - редакцин билгалдаккхар.). 2010-чу шарахь Марсхьокху-беттан 24-чохь шен мазлагIехь хиллера Цечоев Гилани, тешаша бахарехь, номерш йоцу машен иза волчу еача. Читать дальше...

2010-чу шарахь Дагестанехь вайначу ГIалгIайчуьрчу вахархочуьнца Хутиев Мухьаммадца доьзна, "Хутиев а, кхинберш а Оьрсийчоьнна дуьхьал" гIуллакхан хьокъехь Европерчу адамийн бакъонашкахула йолчу кхело (ЕСПЧ) шаьш бина сацам бовзийтина тахана, шинарин дийнахь. Хутиев лачкъорах а, цул тIаьхьа иза вийна хила магарх а, иштта кхачо йоллуш зулам теллина цахиларх а жоьпалла Оьрсийчоьнна тIехь ду аьлла, билгалдаьккхина кхелахоша. Вайначун гергарчарна 60 эзар евро компенсаци далар тIедожийна, хаамбо "Мемориало"... Читать дальше...

Бакъонашларъяран Gulagu.net проект кхоллархочо Осечкин Владимира дIахьедина, Оьрсийчоьнан колонешкахь чубоьхкинчу нахана тIехь къиза Iазап латтош яьхна видеош тIехь йолу лерринчу сервисийн "къайлах" архив караеъна шена аьлла. Цунах лаьцна яздо Свобода Радионо. Юьйцурш ю 40 сов гигабайт видеош. Осечкина дийцарехь, цара "гучудоккху Оьрсийчуьрчу набахташкахь лелаш ФСБ-н а (Оьрсийчоьнан кхерамазаллин сервис), ФСИН-ан а (Федералан таIзарш кхочушдон сервис) агентийн "зондеркомандаш" хилар, кураторша тIедилларца чубоьхкинчу нахана гIело еш а... Читать дальше...

Басаев Шемала а, Хаттаба а буьйралла а деш, 1999-чу шарахь Дагестане чувахна аьлла, жоьпалле озийначу Ставрополан шина вахархочун Майлубаев Расулан а, Якубов Загира а гIуллакх кхеле дIакхачийна. И ший а бехкево зуламхойн тобанахь латтарна а, талораш лелорна а, иштта федералан эскархошна тIелатарна а, яздо "Кавказский узел" ресурсо

Оппозицин IАДАТ телеграм-канало чIагIдарца, журналиста Милашина Еленас еллачу интервьюна критикан ян Iалашонца Нохчийчохь административан ресурс юкъаялийна. ЦIарца юьйцуш йоцучу урхаллан белхахошна дан дезарг хьоьхуш, мессенджерехула яржийна аудио Iораяьккхина жигархоша. "Массеран а де дика дойла! ХIокху публикацина бухахь йитийша шайн комментареш. Шаьш реза цахилар дIахаийта, мехкан куьйгалхочуьнгахьа гIо даха. Дала гIо дойла вайна!", - боху аудио тIехь къамел дечу зудчо. Карарчу беттан 4-чохь... Читать дальше...

Украине дIавахначу ГIалгIайчуьрчу вахархочун Белхароев Илесан интересаш хьалхаяьхна лелачу, Одессерчу  бакъоларъяран "Правое дело" программан координаторо Яковенко Валерийс бакъ дац боху, Оьрсийчоьнан зорбанашкахь иза герзаца контрабанда лелош хилла бохуш яздар. Дийцарехь, ГIалгIайчуьрчу экстремизмца къийсам латточу Центран (ЦЭП) куьйгалхо вийна хилла оцу герзаца. ЦIе ца йоккхучу шайн хьастана тIетевжина, "Коммерсанто" кху беттна 4-чохь дийцира, Оьрсийчоьнан Талламан комитетан версица, 2019-чу... Читать дальше...

Бакъоларъяран Gulagu.net проект кхоьллинчу Осечкин Владимира дIахьедина, Оьрсийчуьрчу колонешкахь тутмакхашна тIехь лелочу шогачу къизаллех къайлахчу сервисийн (ФСБ) "къайлаха" йолу видеоархив кхаьчна шега аьлла. Юьйцург ю шовзткъа сов гигабайташкахь йолу видео. Осечкина дийцарехь, цара "тоьшалла до", кураторийн тIедахкаршца тутмакхашна ницкъ беш, уьш хьийзош болчу ФСБ-н а, Федеран таIзарш кхочушдечу урхаллан (ФСИН) агентийн "зондеркомандаш" оьрсийн набахтешкахь лелаш хиларх. Цул совнаха, яьккхинчу... Читать дальше...

Венерчу а, Варшаверчу а, Брюсселерчу а, Ослорчу а, Бернерчу а Оьрсийчоьнан векалллалашна хьалха дуьхьалонан пикеташ дIаяьхьна нохчийн диспорийн векалша дахначу оршотан дийнахь, Нохчийчоьнан куьйгалхочун критикийн а, политикан оппонентийн а гергарнаш лечкъор сацадар тIедожош. "Норвегехь хIоттийначу акцехь дакъалецира бакъоларъярхочо Гисаев Ахьмада а, Масхадов Анзора а (Масхадов Асланан воI), йисинчу гIаланашкахь - Нохчийчоьнан Республикан Ичкерин векалша. Нохчийн политикна Закаев Ахьмадна тийсинчу... Читать дальше...

Ницкъхоша кест-кеста шайна пайде информаци "чукхуссуш" хуьлучу РЕН ТВ телеканало хаам баржийра, 32 шо долчу ГIалгIайчуьрчу нохчийн блогерна дуьхьал дов гIаттийна нацизм бакъйарна, аьлла. Бехкевечун цIе ца яьккхира сюжетехь, амма бакъоларъярхошна хиина вуьйцург "Исламан ойланаш" цIе йолчу ютуб-каналан автор Белокиев Ислам вуйла. Дуккха а хан ю иза Европехь веха, фейк ю иза лаьцна аьлла бина хаам. Вайнах а, кхидолу къаьмнаш а дохорца Дуьненан ШолгIа тIом боьдуш Сталинан режимо динчу зуламех лаьцна... Читать дальше...

ГIалгIайчоьнан Iедалша ГIадужу-беттан 31-чу дийне кхаччалц дIадахди республикера коронавирусна тIехула диттина дозанаш, COVID-19 ун даьлла нах совбийларна. Кавказский узел ресурсо бина цунах лаьцна хаам. Мангал-беттан 1-чу дийнера схьа дуьйна махкахь чIагIдина латтош дара уьнна дуьхьал тоьхна дозанаш. Республикерчу куьйгалхошна тIе диллинера, 60 процент белхахошна вакцина яйтар а, 65 шерел тIехбевлларш изоляцехь битар а. "Регионерчу Роспотребнадзоран хьехарца ГIалгIайчоьнан урхалхочо Калиматов... Читать дальше...