Новости за 24.01.2018

Оьрсийчуьра схьаваьлла волчу немцойн политико, «Германина алтернатива» олучу ултра-аьттоагIор партин декъашхочо Вагнер Артура тIеэцна ислам. И стаг вевзаш вара бусалбанашца луьра къийсам латторца. ХIинца цо дIатесна шен хьалха хилла ойланаш. Цунах лаьцна, Tagesspiegel газетана тIе а тевжаш, хаам бо «Вашингтон пост» газето. Вагнер вара «Германина алтернатива» партин шира декъашхо. Иза юкъахь вара цу партин керстанийн ганна. Журналисташца къамел деш политико, иза шен гIуллакх ду аьлла, ца дийцина ша бусалба дин тIеэцаран бахьанаш. Читать дальше...

Венерчу кеманийн портахь, лерина чартеран рейс а лаьцна,  Москох дIахьажийна 35 Нохчийчуьра мухIажир. Царна юккъехь дукхах дерш берхIитта шо кхачаза бераш ду. Немцойн, австрихойн урхаллаша цхьаьана дIаяхьна ю и операци. ТIаьхьарчу масех кIиранахь Австрера а, ткъа иштта Австрица доза долчу немцойн Бавари лаьттера а вовшахтоьхна бара и нах. Депортаци йиначарех 31 стаг Австрера ву, ткъа биснарш бу Германера. Маршо Радион информацица, уьш массо а цхьана бахьанца арабаьхна – церан политикан я гуманитаран тховкIелонах долу дехарш Iедало юхатохар. Читать дальше...

Дуьненан Экономикан Форуме ваха а оьшу юхькIайлла Давосе (Швейцари), шарахь цкъа хуьлучу 48-чу Мехкийн Экономикан Форуме шинарийдийнера пIераскане кхаччалц юкъара гIайгIанаш а, машар а бийца гулбелла 2500 уггаре яккхийчу компанийн, организацийн куьйгалхой, политикаш, дипломаташ, пачхьалкхийн лидерш. Оьцур яц цигахь тIе, я цкъа а ца эцна, резолюцеш, кхидолу документаш, амма дийцаредо баьхкинчара дерриг а дуьненах хьакхалург. Кхушара Давосе баьхкина, я тахана-кхана бахка беза 70 сов пачхьалкхийн лидерш. Читать дальше...

ДIадаханчу 2017-чу шарахь, тIемало ву аьлла, 18 стаг вийна Нохчийчохь. Цунах лаьцна дIахьедар дина Оьрсийчоьнан чоьхьарчу гIуллакхийн министраллан Нохчийчуьрчу урхаллан куьйгалхочо Алханов Руслана. Цо чIагIдарехь, цуьнан куьйгакIеллахь болчу полисхошна гучудаьлла республикехь 8 тIемалойн тоба хилар, инарло церах «бандгруппа» олу. Цу тобанашна юкъахь маса стаг ву а хаьа Алхановсна – 89 стаг. Министро бинчу хаамца, республикехь зуламхойн тобанан декъашхо ву аьлла стохка лаьцна 85 стаг, шайна юкъахь цхьаъ тобанан хьалханча а волуш. Читать дальше...

Имам Шемилан наиб хиллачу Хьаьж-Мурдан Петарбухехь музейхь латтон корта дIаболла беза аьлла, сацам бина Соьлж-ГIалахь хиллачу историн юкъараллан конференцин декъашхоша. «Къилбаседа Кавказерчу ламанхоша Оьрсийчоьнан пачхьалкхалла чIагIдарехь лаьцна дакъа» цIе йолчу форумехь иза хьахийнарг вара Нохчийчоьнан Iилманан академин декъашхо Акаев Вахита. Соьлж-ГIалара конференци вовшахтоьхначу Москохарчу «Ши корта болу аьрзо» юкъаралло бинчу кхайкхамца, Хьаьж-Мурдан корта дIаболларо гIо дийр ду оьрсийн а... Читать дальше...

Бакъонашларъярхойн кхеташонан декъашхоша кхайкхам бина Оьрсийчоьнан инарлан прокуроре а, чоьхьарчу гIуллакхийн министре а, талламан комитетан куьйгалхочуьнга а, тIе тидам бахийта аьлла, Къилбаседа Кавказехь «Мемориалана» гонах хуьлучунна. Бакъонашларъярхоша доьху Титиев Оюбан гIуллакхах йиист яккхар а, «Мемориалан» офисашна ГIалгIайчохь а, Дагестанехь а тIелатарш дар тидаме эцар а. Царна хетарехь, низацамашца догIуш ду я дац къасто деза Нохчийчуьрчу парламентан спикеро Даудов Мохьмада а, Нохчийчоьнан... Читать дальше...

Оьрсийчохь цхьана ханна дIакъовла мегаш ю кхечу пачхьалкхийн агенташ лоручу зорбанан гIирсийн сайташ. Иза доьзна ду цара Оьрсийчуьрчу президентан харжамашна бойкот ян еза ала мегаш хиларца. Оьрсийчоьнан Федерацин кхеташонан пачхьалкхан суверенитет ларъярехула йолчу комиссин гIантдас Климов Андрейс чIагIдарехь, Оьрсийчоьнан Конституцино бакъо ло хаамаш баржор сацо а, царна доза тоха а. «Iамеркан зорбанан гIирсаша кхайкхамаш бира президентан харжамашна бойкот ян еза бохуш. Иза Оьрсийчоьнан Конституци йохор ду... Читать дальше...

"Исламан пачхьалкх" тобанна гIо дина аьлла, 12 шо хан а тоьхна, чуйоьллина Дагестанера яхархо, 27 шо долу Шайх-Ахмедова Наида. Иза яра Нохчийчоьнан куьйгалхочо Кадыров Рамзана Иракъехь БагIдадерчу набахтера кIелхьарбаьхначу зударшна а, берашна а юкъахь.  Талламхойн версица, Шайх-Ахмедова, Туркойчу а яхана, Шема дехьаяьлла хилла 2014-чу шарахь. Цигахь иза дIакхетта хилла "Исламан пачхьалкх" олучу тIемалойн тобанах. Цигахь жимачу зудчо гIо деш хилла тIемалошна.

Iамеркица а, Оьрсийчоьнца а, Шеман эскаран дакъошца а тIеман инциденташ я тIеман тасадаларш ца хилийта гIерташ ю Туркойчоь, амма дерриг а дийр долуш ю шен кхерамазалла ларъян. Цу тайпа дIахьедар дина шинарин дийнахь Туркойчоьнан Iедалан векало. ПхоьалгIа де ду туркойн эскарш Шеман къилбаседа-малхбалехь тIеман операци дIахьош долу. Шеман территори тIехь шайн тIеман контингенташ йолчу Iамерко а, Оьрсийчоьно а кхайкхам бина туркошка, курдийн тIеман тобанашна тIелатар деш сатухуш хилахьара аьлла.

Европан Кхеташонан адамийн бакъонашкахула волчу комиссаро Муйжниекс Нилса кхайкхам бина Оьрсийчоьнан Iедалшка, Дагестанера "Мемориал" хьийзор сацаде аьлла.    "Мемориалан" Дагестанерчу декъан белхан телефона тIе кхерамаш туьйсуш хаам баийтинера муьлш бу хууш боцучу наха шинарин дийнахь. Цунах лаьцна хаам бина цигарчу "Мемориалан" офисан куьйгалхочо Дациев Сиражудина дийцарехь, Цкъа дуьххьара кхерамаш туьйсуш SMS яийтина, вевзаш воцучу стага телефон тоьхна цьаьрга, оцу тIехь болу кхерамаш туьйсуш. Читать дальше...